محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )
1523
تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )
« امرت ان اقاتل النّاس حتّى يشهدوا ان لا إله إلَّا الله و انّى رسول الله ، فاذا قالوها عصموا منّى دماءهم و اموالهم ، الَّا بحقّها و حسابهم على الله » . ( و نيز : المعجم المفهرس لالفاظ الحديث النبوى ، ج 5 ، ص 298 . ) ص 360 ، س 2 : خبر « انّ الاسلام لبارز المدينة . . . » در مراجع حديث به گونه اى ديگر آمده است . در المعجم المفهرس لالفاظ الحديث النبوى ( ج 1 ، ص 52 ) بدين گونه است : إنّ الايمان ليأرز إلى المدينة كما تأرز الحيّة . و در فيض القدير ( ج 2 ، ص 324 ) بدين گونه : إنّ الإيمان ليأرز الى المدينة كما تأرز الحيّة إلى جحرها . ص 360 ، س 13 - 12 : زبير بن العوّام ، و طلحة بن عبيد الله ، دو تن از بزرگان ياران پيامبر صلعم كه در شمار ده تن بشارت يافتگان به بهشت بودند ، و هر دوگان انجامى ناخوش يافتند ، و در جنگ جمل به همدستى عايشه ، امّ المؤمنين ، با امير المؤمنين على ع به ستيزه برخاستند . طلحه در روز جمل به سال 36 ه كشته شد ، و زبير نيز به دست عمير بن جرموز در وادى السباع به قتل رسيد ، به سال 36 ه . ( ر . ك : الطبقات الكبير ، ج 3 ، ق 1 ، صص 80 - 70 و صص 61 - 152 ، الاعلام زركلى ، ج 3 ، صص 74 و 331 . مسعودى مىنويسد ( مروج الذهب ، ترجمه ، ج 2 ، ص 690 ) : « در ايام عثمان بسيارى از صحابه ملكها و خانه ها فراهم كردند . از جمله زبير بن عوّام خانه اى در بصره ساخت كه تا كنون ، يعنى به سال 332 ه معروف است ، و تجار و مالداران و كشتيبانان بحرين و ديگران آنجا فرود مىآيند . در مصر و كوفه و اسكندريه نيز خانه هايى بساخت . آنچه دربارهء خانه ها و املاك وى گفتيم هنوز هم معروف است و پوشيده نيست . موجودى زبير پس از مرگ پنجاه هزار دينار بود ، و هزار اسب و هزار غلام و كنيز داشت ، و در ولاياتى كه گفتيم املاكى به جا گذاشت . طلحة بن عبيد الله تيمى در كوفه خانه اى ساخت كه هم اكنون . . . معروف است . از املاك عراق روزانه هزار دينار درآمد داشت ، و بيشتر از اين نيز گفته اند . در ناحيهء سراة بيش از اين درآمد داشت . . . » ص 361 ، س 11 - 9 : نامهاى كارداران صدقات در متن ما آشفته بود . با نگريستن به متن تاريخ طبرى ، ( ج 4 ، ص 1878 ) اصلاح شد . تفصيل ماجرا را هم در آنجا مىتوان يافت .